Overblog Suivre ce blog
Editer l'article Administration Créer mon blog

Presentacion

  • : ERALDICA OCCITANA
  • ERALDICA OCCITANA
  • : Aqueste blòg a per tòca d'estudiar e de presentar l'istòria e lo patrimòni eraldic occitan. L'espaci estudiat s'espandis sus l'ensemble del domeni de la lenga d'òc de l'Auvernha als Pirenèus e de l'Ocean Atlantic als Alps. L'epòca privilegiada es l'Edat-Mejana (12en-15en sègles) sens, çaquelà, daissar los sègles seguents dins l'ombra. JONHÈTZ-NOS e participatz al projècte !
  • Contact

Recèrca

18 septembre 2012 2 18 /09 /septembre /2012 20:41

mapa-sant-jori.PNG

 

 

 

Sant-Jòri, País Tolosan, Lengadòc.

 

 

 

 

 

 

 

 

Lo vilatge de Sant-Jòri (Saint-Jory, 31), dins la plana de Garona, marcava una primièra etapa sus la rota de Montalban a qualques quilomètres al nòrd de Tolosa. Situit entre las doas grandas forèstes  medievalas de l'Espinassa e de Grand-Sèlva, un castèl i contrarotlava un peatge comtal. Una part de la senhoriá dirècta aparteniá al sègle 12 al linhatge pro rambalhenc dels Berenguièrs, conegut per sos conflictes ambe las autoritats eclesiasticas a prepaus de las nombrosas glèisas qu'avián usurpadas.

 

P1320621.JPG

 

 


A la debuta del sègle 13, aqueste feu passèt a la familha d'Alfaro. D'efièch, en 1209, lo comte Raimond VI balhèt a sa filha naturala Guilhemeta, esposa de son senescal Uc d'Alfaro, las senhoriás de Sant-Jòri e Montlaur. Lor filh, Raimond d'Alfaro, foguèt senescal d'Agenés e baile d'Avinhonet per son oncle Raimond VII. Es el que daissèt dintrar dins lo castèl d'Avinhonet lo comando davalat de Montsegur per tuar los Inquisitors lo 28 de mai de 1242.


Aqueste linhatge s'escantiguèt pels mascles ambe Bertrand d'Alfaro, senhor de Sant-Jòri e Montlaur, que viviá encara en 1301. Es benlèu una de sas filhas que faguèt dintrar per maridatge la senhoriá dins la familha de Nogaret. Los membres d'aquesta familha borgesa tolosana foguèron senhors principals de Sant-Jòri entre 1306 e 1441. Balhèron tanben a la ciutat mantuns Capítols coma Jacme (1366 e 1385), Esteve (1371), un autre Esteve de Nogaret (1435) e Pèire de Nogaret (1440) de que trobam los retraches dins lo manuscrit de las "Annalas de la Vila de Tolosa".

 

Segon aqueste preciós document, Pèire de Nogaret, clavaire de la ciutat portava en 1412 " escartairat als 1 e 4 d'aur al noguièr de sinòple, al cap de vermelh cargat d'una crotz patuda e acorchida d'argent ; als 2 e 3 lausenjat de vermelh e d'armina" coma un autre Pèire de Nogaret (benlèu son filh), Capítol en 1440. Quant a Esteve de Nogaret, Capítol en  1435 portava simplament "d'aur al noguièr de sinòple, al cap de vermelh cargat d'una crotz patuda e acorchida d'argent" .

 

                                          P1330391modif.JPG                                                P1330393modif.JPG

                        Esteve de Nogaret Capitol en 1435                    Pèire de Nogaret Capitol en 1440

 

 

P1330394modif.JPG

                                                                    Pèire de Nogaret, clavaire de la ciutat en 1412

 

La glèisa de Sant-Jòri, tornada bastida entre 1527 e 1596, interessarà en particular l'eraldista per sas pinturas interioras. D'efièch, dins una de sas capèlas, en dessús de scenas biblicas, podèm veire un ensemble de tres listras funeràrias que nos permet de seguir las destinadas de la senhoriá pendent mai d'un sègle.

 

  P1320597.JPGP1320598.JPG



En 1441, Astruga de Cort, veusa d'Esteve de Nogaret vendèt la partida principala del domèni de Sant Jòri a Pèire-Joan de la Garriga de Vilanòva, membre d'una autra familha capitolària atestada dempuèi lo sègle 13 qu'auriá portat primitivament "d'aur al garric de sinòple", puèi a partir del sègle 17 al mens "d'azur al garric terrassat d'aur, la camba cargada d'un creissent d'argent, accompanhat de doas estelas d'aur". 

Sos eiritièrs  se partegèron la senhoriá coma o vesèm dins un acte que ditz "Sapian tous qui lo present escrieut veyran, que l'an que on compta 1466, del mes de septembre, entre nos Pey Ramon de Villanova alias de la Garrigia, Arnault Raymond et Jehan tous tres frayres, filz et heretiers per egualz partz del noble Jehan de Villenova alias de la Garrigua et del voler et consentement de la noble Almanda molhe e relicta deldit Pe Johan nostre mayre...

La filha e eiritièra de l'ainat Pèire-Raimond, Francesa de Garrigia, esposèt vèrs 1489, Odet de Mauriac, filh del senhor de Montlaur. A sa mòrt vèrs 1509 lo domèni dels La Garriga passèt donc als Mauriac.

 

Son las armas d'aquesta familha que trobam representadas sèt còps sus la listra superiora que fa lo torn de la capèla. Los escuts, en forma de medalhas pòrtan "d'azur (?) al leon contornat d'aur acompanhat d'un braç dèstre d'argent tenent doas claus d'aur". Aquesta listra es la mai trabalhada e los escuts son entorats d'un ensemble de fulhatges ornamentals.

 

P1320595.JPG

 

         P1320588.JPG                                        P1320596.JPG

 

Lo linhatge de Mauriac va demorar a Sant-Jòri fins al mièg del sègle 16. Mas entre 1550 e 1560, una familha gascona en plena ascension va, pauc a pauc, aquesir la majoritat de las parts de la senhoriá coma las listras ne'n consèrvan lo remembre. D'efièch, en dejós de l'escut dels Mauriac, podèm observar una listra mens ondrada que pòrta sièis còps l'escut de la familha deu Faur que portava "d'azur a doas faissas d'aur acompanhadas de sièis besants d'argent, 3 en cap e 3 en punta". Aicí, l'escut somat d'un èlm plumat pòrta "d'aur a doas faissas d'azur acompanhadas de sièis tortèls del meteis, 3 en cap e 3 en punta".

 

P1320584.JPG

 

Aviam dejà encontrat aqueste linhatge dins lo vilatge vesin de Bruguièras ont una filha deu Faur aviá esposat Jòri d'Oliva, senhor bastidor del castèl al mièg del sègle 17. La familha deu Faur, originària d'Armanhac s'installèt dins la region tolosana a la fin del sègle 15 e lèu-lèu, contrarotlèt un cèrt nombre de vilatges de la banlèga nòrd-oèst de la ciutat (Pibrac, Sant Jòri, Bruguièras, Bonlòc, Cepet...).

 

A la debuta del sègle 16 se partegèt en doas brancas, l'ainada ambe los domènis dependents de Pibrac e la cabdeta a Sant-Jòri.

 

Aital, trobam Miquèl deu Faur, senhor de Sant-Jòri. Es el qu'espandiguèt lo domèni en crompant la màger part de la cosenhoriá als eiritièrs dels Mauriac, Garriga eca..., dins las annadas 1550. Foguèt jutge-màger de Tolosa, Conselhièr al Grand-Conselh, President del Parlament de Tolosa e cancelièr de Catarina, infanta de Portugal. Esposèt Alienòr de Bernui e faguèt ajustar a son castèl de Sant-Jòri mantuns obratges dessenhats pel grand arquitècte Nicolàs Bachelièr.

 

P1320614.JPG

                           Portal del castèl de Miquèl deu Faur dessenhat per Nicolàs Bachelièr. 

 

Lor filh Pèire deu Faur de Sant-Jòri es conegut per èsser estat un dels esperits mai saberuts de sont temps. Conselhièr al Grand-Conselh en 1558, Mèstre de las Requèstas en 1565, President del Parlament de Tolosa en 1575, moriguèt d'una crisi d'apoplexia en plen parlament pendent que prononciava un arèst lo 18 de mai de 1600. Se pòt encara veire lo buste escultat d'aqueste personatge al Capitòli de Tolosa.

 

Son filh Jacme II, el tanben Conselhièr al Parlament, esposèt en 1599 Clauda de Cardalhac, filha d'Ectòr, senhor de Biola en Carcin. Sa vida s'acabèt tragicament lo 31 de julhet de 1616 dins l'esfondrament de la capèla de las Carmelitas, pròcha de Sant Sarnin, ont Jacme fasiá sa pregària ! Es probablament per el qu'aquesta listra foguèt pinturada.

  

D'efièch, son las armas de sa veusa, Clauda de Cardalhac, que son presentas sus la darrièra listra de la capèla. Moriguèt lo 29 d'agost de 1649 e foguèt enterrada en granda pompa dins la glèisa dels Augustins de Tolosa. Sols son còr e sas entralhas foguèron enterrats al pè de l'autar de la glèisa de Sant Jòri.

 

P1320604.JPG

 

 La forma de l'escut en lausenja es pròpia a las armas femininas. L'associacion de las armas del marit e del paire dins un partit es plan costumièra dins l'eraldica aristocratica. Los cinc escuts pinturats presentan donc un "partit d'azur a doas faissas d'aur acompanhadas de quatre (per sièis) besants d'argent (qu'es de deu Faur) e de vermelh al leon d'argent a l'òrla de tretze besants del meteis (qu'es de Cardalhac)".

 

P1330400modifEs lor filh, lo Capítol Jacme III deu Faur de Sant-Jòri qu'es representat dins las "Annalas de la Vila de Tolosa" per l'annada 1653-1654.

 

 

L'Armorial General de d'Hozier presenta las armas de Jacme Loís deu Faur de Sant-Jòri de Cardalhac de Biole que presentan un escartairat de las doas armas deu Faur e de Cardalhac.

 

                         Dufaur-Cardaillac.JPG  

 

Lo linhatge dels deu Faur conservèt la màger part de la senhoriá fins a la Revolucion Francesa. En 1790, Maria-Gabrièla deu Faur, darrièra representanta d'aquesta branca de la familha moriguèt a l'atge de 78 ans.

 

     

Per acabar, direm qualques mots de las armas municipalas de Sant-Jòri que figuran sus la faciada de l'ostal de comuna e que se pòdon blasonar : "d'aur al creissent de sinòple". Coma sovent per l'eraldica municipala, aquestas armas foguèron impausadas a la comunautat en 1698 pel poder reial representat pel Conselhièr Charles D'Hozier.

 

P1320611.JPG

 

Mai recentament, la comuna a adoptat un lògo d'inspiracion eraldica que utiliza aqueste creissent e l'imatge de la crotz occitana, coma se pòt veire sus las placas de carrièras.

 

P1320624.JPG

 

    

 

 

Sorgas principalas : J.CONTRASTY, "Histoire de Saint-Jory", Tolosa, 1922 ; R.BOURSE e I.DUFIS, "Armorial des Capitouls", 2008 ; C.CAU, "Les Capitouls de Toulouse", Tolosa, 1990 ; Armorial Général d'Hozier vol.XIV, Languedoc p.5. 

Partager cet article

Repost 0
Published by eraldica-occitana.over-blog.com - dans 31 Nauta Garona
commenter cet article

commentaires